Głównym źródłem informacji o programie są mass media, ale wśród pań, które wykonały badanie, lepszym źródłem wiedzy były imienne zaproszenia, informacje od koleżanek a przede wszystkim lekarza rodzinnego. W tej grupie kobiet wysoki jest także poziom wiedzy na temat raka piersi jako groźnej choroby, tragicznych skutków zbyt późnej diagnozy, konieczności systematycznego badania piersi, mammografii jako najlepszej metody wczesnego wykrywania raka piersi oraz zmian nowotworowych, niewyczuwalnych w czasie samodzielnego badania piersi.
        W badaniu odnotowano rozbieżności i dość wysoki odsetek niepewności jeśli idzie o wiedzę  na temat skuteczności diagnostycznej badań  mammograficznego i ultrasonograficznego. Aż połowa kobiet w wieku 50-69 lat mylnie twierdziła, że badanie USG jest tak samo dokładne, jak badanie mammograficzne. Jest to oczywistą nieprawdą, albowiem w wypadku piersi o przewadze tkanki tłuszczowej, czyli u kobiet dojrzałych, w okresie okołomenopauzalnym, nie ma lepszego badania diagnostycznego niż mammografia.
       Prawie 40 proc. badanych kobiet ma też pewność, że nie należą do grupy ryzyka raka piersi, ale aż jedna trzecia badanych w ogóle nie ma pojęcia o istnieniu grupy ryzyka. Wskazuje to m.in. na obecność myślowego stereotypu, jakoby podłoże raka piersi było genetyczne (tak uważa co trzecia kobieta), albo że mammografia lub USG mogą wywołać raka piersi (tak uważa co czwarta).
Prawie wszystkie kobiety czują się potrzebne swoim bliskim, co jest jednym z powodów do rozwijana u nich chęci poddawania się profilaktyce raka piersi, w tym także badaniom mammograficznym.
       Blisko połowa badanych potwierdziła swój udział w badaniach mammograficznych w ramach programu. Strach, niepokój i zdenerwowanie znacznie częściej towarzyszą paniom, które nie poddały się badaniu, zaś nadzieja, radość, spokój i poczucie otrzymanej szansy charakteryzują częściej kobiety, które wykonały mammografię. Różnice w obu tych grupach są jednak niewielkie, co oznacza, że brak wiedzy nie jest główną przyczyną niewykonania badania mammograficznego.    

      Generalnie kobiety deklarują chęć udziału w podobnych programach w przyszłości (72 proc.). Najbardziej przychylnie skryningowi są panie, które już wykonały mammografię, oraz te, które z przyczyn niezależnych nie wzięły udziału w badaniu; ponad połowa z nich deklaruje uczestnictwo w skryningu w przyszłości.
      Strach przed uzyskaniem negatywnych wyników - to główny powód nieuczestniczenia w programie. Obawa przed wykryciem raka (utożsamianym z wyrokiem śmierci bez względu na zaawansowanie choroby) to główny powód rezygnacji kobiet z badania mammograficznego. Największy sceptycyzm wykazują kobiety, które z własnego wyboru nie wykonały badania. Ponad jedna czwarta tych pań jest niezdecydowana, ale nie mówi stanowczo nie (stanowią zatem grupę potencjalnych uczestniczek programu).
       Wśród pań posiadających rodzinę potrzeba uzyskania pewności, co do stanu własnego zdrowia, występuje zdecydowanie częściej. W ich wypadku mammografia postrzegana jest jako kolejne badanie profilaktyczne, które trzeba wykonać, aby jak najdłużej cieszyć się zdrowiem. Jednak, zdaniem autorów sondażu, pomysł wprowadzenia obowiązkowych badań mammograficznych nie wydaje się być bodźcem wyraźnie skłaniającym kobiety do przeprowadzenia badania mammograficznego; blisko 60 proc. z nich deklaruje brak pewności, co do wykonania badania z przymusu.
      Najwięcej kobiet, bo aż 60 proc., najbardziej obawia się wyniku badania, który może okazać się diagnozą rozwijającej się już choroby. Jedna piąta lęka się bólu, który może towarzyszyć mammografii. Nieco mniej kobiet (18 proc.) uważa, że nawet jeśli mają raka, to wolą o tym nie wiedzieć. Wiele też pań jest przekonanych, że z uwagi na wiek nie będą mieć dostępu do leczenia…
      Kobiety mają też inne obawy, wpływające na wzrost niechęci do badań skryningowych, m.in. przekonanie o braku opieki po diagnozie raka („z niepokojącym wynikiem zostanę zostawiona sama sobie” -16 proc.), przekonanie o trudnościach w dostępie do lekarza (16 proc.), lęk przed  skutkami ubocznymi leczenia, lęk w ogóle (15 proc.), przekonanie że „lepiej nie wywoływać wilka z lasu” (15 proc.), a także, bo „sama badam piersi w domu i to wystarczy” (10 proc.), bo „zbyt długo trzeba czekać na wynik badania” (9 proc.), bo „podejście lekarzy do pacjentów z rakiem jest niewłaściwe” (8 proc.), bo „osoby obsługujące mammografy są niedelikatne” (7 proc.), bo „osoby obsługujące mammografy są zbyt młode” (6 proc.), bo „lepiej nie ruszać niczego w organizmie, aby nie pogorszyć sprawy” (4 proc.), bo „wstydzę się  przed obsługą mammografu” (4 proc.), bo „obawiam się poparzenia przez mammograf”(3 proc.), bo „samo badanie może wywołać raka” (2 proc.).
***
   Z ankiety wyniK, że informacje o programie profilaktyki raka piersi dotarły do większości Polek w wieku 50-69 lat. Mimo to nie przyniosły oczekiwanych efektów, bo tylko 1/3 Polek wykonała mammografię w ramach skryningu.
   Może wynikać z faktu, że:
• Działania wspierające akcję w mediach mogły pogłębić strach i negatywne emocje, związane nie tylko z samym rakiem piersi, ale również z możliwością poddania się badaniu diagnozującemu tę - zdaniem wielu kobiet - potencjalnie nieuleczalną chorobę (podawanie zatrważających statystyk na temat zgonów kobiet zdiagnozowanych zbyt późno);
• Informacje docierające do kobiet (poprzez media, ulotki, plakaty) były bezosobowe, anonimowe. Tymczasem perswazja konkretnej osoby: koleżanki, lekarza a także imienne zaproszenie znacznie częściej mobilizują do poddania się badaniu.

    Zatem w celu poprawy zgłaszalności należy:
• zmienić emocjonalny kierunek komunikacji masowej, wspierającej program, m.in. akcentować pozytywne statystyki (zamiast liczby zgonów podawać liczby skutecznie leczonych pacjentek), prezentować przykłady kobiet, które poddały się badaniu i zostały poddane skutecznemu leczeniu wcześnie wykrytego raka piersi, nacechować kampanię informacyjno-edukacyjną optymizmem, radością z otrzymanej szansy, nadzieją; 
• ograniczyć anonimowe działania na rzecz indywidualizowania informacji, nadania jej „osobowego” charakteru, przekazywanej przez koleżanki, znajome, inne kobiety, lekarzy;
•  edukować kobiety w zakresie bezpieczeństwa badania mammograficznego oraz zasad opiekowania się pacjentem po diagnozie (dostępności opieki medycznej, dalszej diagnostyki).

Resumé
• Program profilaktyki raka piersi jest dobrze znany kobietom w wieku 50-69 lat (83 proc.), ale mimo to frekwencja w badaniach jest niska (wynosi średnio ok.33 proc.);
• Wysoki odsetek kobiet nie uczestniczy w badaniach z własnego wyboru (41 proc.);
• W świadomości wielu kobiet funkcjonują liczne szkodliwe stereotypy o nowotworach oraz raku piersi utożsamianym z wyrokiem śmierci;
• Obok strachu przed diagnozą, która może potwierdzić raka, równie silna jest postawa „ucieczkowa” - lepiej nie wiedzieć, że jest się chorym;
• W emocjach kobiet, które nie wzięły udziału w badaniu z własnego wyboru, na temat mammografii dominuje: strach, niepokój, zdenerwowanie, zagrożenie, złość i wstyd na wieść o możliwości wykonania badania; nawet odgórny nakaz nie skłoni ich do jego wykonania. Istnieje potrzeba edukacji tej grupy w zakresie możliwości skutecznego leczenia raka wcześnie wykrytego a także informacji o możliwości łatwego dostępu do opieki medycznej w wypadku niezadowalającego wyniku;
• Kobiety wykonujące mammografię w ramach programu uważają ją za kolejne badanie profilaktyczne, dzięki któremu dłużej zachowają zdrowie. Na wieść o badaniu ich główne emocje to: szansa, nadzieja, spokój i radość. Ale im także bliskie jest uczucie obawy przed brakiem dostępu do leczenia, brakiem opieki po diagnozie, trudnościami z dostępem do lekarza.

*Skryning mammograficzny…
…program bezpłatnych badań przesiewowych, którego celem jest wykrywanie raka piersi w możliwie najwcześniejszym stadium u Polek z grupy największego ryzyka, tj. w przedziale wiekowym 50-69 lat. Program realizowany jest od roku 2006 i współfinansuje go Ministerstwo Zdrowia w ramach Narodowego Programu Zwalczania Chorób Nowotworowych. Program polega na kontrolowaniu przez Polki stanu własnych piersi, a konkretnie na wykonaniu co dwa lata badania mammograficznego w wybranych przez NFZ  pracowniach mammograficznych oraz mammobusach. Pracownie takie działają w każdym województwie, a na Opolszczyźnie w następujących miejscowościach: Opolu (dwie), Kędzierzynie-Koźlu, Nysie, Kluczborku, Oleśnie, Strzelcach Opolskich, Głubczycach, a także w mammobusie gdańskiej firmy Fado. Niebawem do wykazu dołączy –mamy nadzieję - mammobus Brzeskiego Stowarzyszenia Promocji Zdrowia w Skarbimierzu.